دفتر وکالت چیست؟
هدف از تاسیس دفتر وکالت بدون تردید، کمک به اجرای صحیح عدالت می باشد. مقصود از عدالت هم به نوبه خود پاسخگویی به یک نیاز فطری و اجتماعی انسان ها در جهت تامین منفعت عامه می باشد. تأمین این مصلحت هم، بنا به طبع جامع آن، به صورت فردی و انتزاعی میسر نمی باشد. از این رو، نقش دفتر وکالت را در این میان باید در یک نگاه جمعی به عملکرد دستگاه قضایی در پرتو واقعیات حاکم بر تشخیص حق و باطل نگاهی داشت.
تاسیس نمودن یک دفتر وکالت همانند کارهای دیگری که انجام می دهیم. نیاز به شرایط مخصوص به خود است. که در این مقاله به صورت کامل شرایط تاسیس دفتر وکالت خواهیم پرداخت. دفتر وکالت محلی است که بوسیله یک وکیل رسمی دادگستری که شامل پرونده وکالت است. و عضو یکی از کانون های وکلا است، اداره می گردد.
شرایط تاسیس دفتر وکالت؛ راهنمای جامع ۰ تا ۱۰۰ برای وکلا
ورود به دنیای وکالت و پوشیدن ردای عدالت، رویای بسیاری از دانشجویان حقوق است. اما رسیدن به نقطه ای که بتوانید به عنوان یک وکیل مستقل فعالیت کنید، تنها به دریافت مدرک دانشگاهی ختم نمی شود. یکی از مهم ترین دغدغه های فارغ التحصیلان و کارآموزان وکالت، آگاهی از قوانین و شرایط تاسیس دفتر وکالت است. داشتن یک مکان مستقل برای ارائه خدمات حقوقی، نه تنها پرستیژ کاری وکیل را بالا می برد، بلکه مکانی امن برای موکلین فراهم می کند تا بتوانند مشکلات خود را مطرح کنند.
در این مسیر پر پیچ و خم، سوالات زیادی وجود دارد. از مجوزهای شهرداری گرفته تا تاییدیه های کانون وکلا، همگی مراحلی هستند که باید با دقت طی شوند. اگر شما هم در آستانه وکیل شدن هستید یا قصد دارید دفتر شخصی خود را راه اندازی کنید، این مقاله نقشه راه شماست. ما در اینجا تمام جزئیات، از مدارک لازم گرفته تا نکات ریز انتخاب نام برند را بررسی کرده ایم تا شما با دیدی باز قدم در این مسیر بگذارید. با ما همراه باشید تا گره های ذهنی شما درباره راه اندازی دفتر کار گشوده شود
تنظیم وکالت نامه
وکیل از طرف موکل خود وظیفه انجام کارهایی را بر عهده دارد. که خود شخص موکل توانایی انجام آن ها را ندارد. برای انجام معامله ها یا امور اداری بوسیله وکیل، وکالت با با یک سند رسمی یا غیر رسمی از طرف موکل بایستی به وکیل داده شود. تمامی افراد می توانند شخصی را که واجد شرایط وکالت دادن و مورد اعتماد است. را با تنظیم وکالت نامه به عنوان وکیل برای خود انتخاب نمایند.
دفتر وکالت همانند موسسه حقوقی در دسته موسسات غیرتجاری محسوب می شوند. ولی ماهیت فعالیت وکلا به شکل غیر تـجاری و غیرانتـفاعی است. علت اینکه برند دفتر وکالت را نمی توان بر اساس قوانین حاکم بر موسسات غیرتجاری ثبت نمود. این است که یک دفتر وکالت بوسیله یک نفر اداره می شود. و شرایط لازم جهت ثبت به صورت یک موسسه را ندارد.
دفتر وکالت یک شخص حقوقی به حساب می آید. اما شخصیت این دفتر کاملا با شخصیت موسسات متفاوت است. البته طبق قانون تمام وکلا می توانند برای دریافت حمایت های قانونی مبادرت به ثبت دفتر خود کنند. اما قطعا نمی توانند توقع داشته باشند. که حمایت قانون از آن ها به اندازه حمایت قانون از شرکت های تجاری است.
بررسی ماهیت حقوقی و جایگاه قانونی دفتر وکیل
زمانی که صحبت از شرایط تاسیس دفتر وکالت می شود، ابتدا باید بدانیم که قانون گذار چه تعریفی برای این مکان در نظر گرفته است. طبق قوانین ایران، دفتر وکالت مکانی است که وکیل دادگستری در آنجا به امور مربوط به موکلین رسیدگی می کند. این مکان باید دارای شأن و منزلت متناسب با شغل وکالت باشد. نکته مهم این است که تاسیس این دفتر نیاز به داشتن پروانه وکالت معتبر دارد و هر کسی نمی تواند بدون داشتن صلاحیت های لازم، تابلوی وکالت نصب کند.
منظور از دفتر وکالت چیست و چه کارکردهایی دارد
شاید برای عموم مردم این سوال پیش بیاید که منظور از دفتر وکالت چیست و دقیقا چه اتفاقی در آن می افتد؟ دفتر وکالت محلی فیزیکی است که به عنوان اقامتگاه قانونی وکیل شناخته می شود. تمام ابلاغیه های دادگستری، مکاتبات قضایی و اوراق رسمی به این آدرس ارسال می شوند. علاوه بر این، دفتر وکالت کارکردهای زیر را دارد:
- برگزاری جلسات مشاوره با موکلین.
- تنظیم قراردادهای وکالت و اسناد حقوقی.
- بایگانی پرونده ها و اسناد محرمانه موکلین.
- انجام تحقیقات حقوقی و مطالعه پرونده ها.
- پذیرایی از مراجعین و ایجاد فضایی برای صلح و سازش.
تفاوت دفتر وکالت و دفتر مشاوره حقوقی چیست
بسیاری از افراد این دو مفهوم را با هم اشتباه می گیرند. درک اینکه دفتر مشاوره حقوقی چیست و چه فرقی با دفتر وکالت دارد، بسیار حیاتی است. دفتر وکالت تنها توسط شخصی تاسیس می شود که دارای پروانه وکالت پایه یک دادگستری (یا کارآموزی با شرایط خاص) باشد. مسئولیت تمام امور در این دفتر مستقیما با شخص وکیل است.
اما موسسات یا دفاتر مشاوره حقوقی می توانند توسط گروهی از حقوقدانان تاسیس شوند که لزوما همه آن ها وکیل دادگستری نیستند (هرچند طبق قوانین جدید نظارت بر آن ها سخت گیرانه تر شده است). در جدول زیر تفاوت های اصلی این دو را مشاهده می کنید:
| ویژگی | دفتر وکالت | موسسه/دفتر مشاوره حقوقی |
| مجوز دهنده | کانون وکلا یا مرکز وکلا | ثبت شرکت ها (با مجوز کانون/مرکز) |
| مسئولیت | شخص وکیل | شخصیت حقوقی موسسه |
| مالکیت | فردی | می تواند شراکتی باشد |
| نوع فعالیت | وکالت در دادگاه و مشاوره | بیشتر مشاوره و تنظیم قرارداد |
پیش نیازهای علمی و آموزشی برای دریافت پروانه
برای اینکه فردی بتواند صلاحیت لازم برای دریافت پروانه و در نهایت احراز شرایط تاسیس دفتر وکالت را داشته باشد، باید مسیری آکادمیک و آزمون های سختی را پشت سر بگذارد. این شغل به دلیل حساسیت بالایی که دارد، نیازمند دانش عمیق و به روز است.
بررسی تحصیلات و مدرک تحصیلی برای تاسیس دفتر وکالت
اولین قدم برای ورود به این حرفه، داشتن تحصیلات آکادمیک مرتبط است. تحصیلات و مدرک تحصیلی برای تاسیس دفتر وکالت باید یکی از موارد زیر باشد:
- کارشناسی حقوق: مدرک لیسانس از دانشگاه های معتبر داخلی یا خارجی مورد تایید وزارت علوم.
- فقه و مبانی حقوق اسلامی: این مدرک نیز معادل لیسانس حقوق پذیرفته می شود.
- سطح دو حوزه: برای روحانیون، داشتن سطح دو حوزه علمیه به همراه شرایط تکمیلی قابل قبول است.
نکته مهم این است که داشتن مدارک بالاتر (ارشد یا دکتری) بدون داشتن مدرک کارشناسی مرتبط، معمولا برای شرکت در آزمون وکالت کافی نیست (مگر در شرایط خاص تطبیق واحد). بنابراین پایه اصلی، داشتن دانش حقوقی در سطح کارشناسی است.
آزمون کانون وکلا و تاثیر آن بر شرایط تاسیس دفتر وکالت
صرف داشتن مدرک دانشگاهی کافی نیست. متقاضی باید در آزمون ورودی کانون وکلای دادگستری (اسکودا) یا مرکز وکلای قوه قضاییه شرکت کند و نمره قبولی را کسب نماید. پس از قبولی، فرد وارد دوره کارآموزی می شود.
در دوره کارآموزی، فرد تحت نظر یک وکیل سرپرست فعالیت می کند. معمولا کارآموزان اجازه تاسیس دفتر مستقل را ندارند، مگر در شرایط خاص و یا به صورت مشترک با وکیل سرپرست (بسته به قوانین کانون مربوطه). پس از پایان دوره کارآموزی و قبولی در آزمون اختبار (آزمون نهایی)، فرد موفق به دریافت پروانه پایه یک شده و آن زمان است که تمامی شرایط تاسیس دفتر وکالت را به صورت کامل دارا می شود.
الزامات اداری و مستندات مورد نیاز
پس از عبور از سد آزمون ها و دریافت پروانه، نوبت به مراحل اداری می رسد. جمع آوری مدارک دقیق و کامل، روند صدور مجوز تاسیس دفتر را تسریع می کند. نقص در پرونده می تواند ماه ها کار شما را به تعویق بیندازد.
جهت مشاوره با شماره ۰۹۱۴۱۱۹۳۵۰۴ تماس بگیرید
لیست کامل مدارک لازم برای تاسیس دفتر وکالت
برای اینکه بتوانید دفتر خود را به صورت قانونی ثبت و راه اندازی کنید، باید مدارک لازم برای تاسیس دفتر وکالت را به کانون یا مرکز وکلای متبوع خود ارائه دهید. این مدارک معمولا شامل موارد زیر است:
- پروانه وکالت: اصل و کپی پروانه پایه یک دادگستری (یا کارآموزی با مجوز).
- مدارک شناسایی: شناسنامه و کارت ملی هوشمند.
- مدارک تحصیلی: دانشنامه لیسانس و مدارک بالاتر.
- گواهی عدم سوء پیشینه: تاییدیه ای که نشان دهد سابقه کیفری موثر ندارید.
- گواهی عدم اعتیاد: نتیجه آزمایش عدم اعتیاد به مواد مخدر.
- اجاره نامه یا سند مالکیت: سندی که نشان دهد مکانی را برای دفتر در نظر گرفته اید (باید دارای کد رهگیری باشد).
- تاییدیه کد پستی: تاییدیه اداره پست برای محل دفتر.
- عکس پرسنلی: عکس با پوشش رسمی و اداری.
- مفاصا حساب مالیاتی: اگر قبلا فعالیت داشته اید.
این لیست ممکن است بسته به شهر و کانون مربوطه تغییرات جزئی داشته باشد، اما استخوان بندی اصلی مدارک لازم برای تاسیس دفتر وکالت همین موارد است.
مراحل اداری صدور پروانه و شرایط تاسیس دفتر وکالت
پس از آماده سازی مدارک، باید مراحل زیر طی شود:
- ثبت درخواست: ارائه درخواست کتبی یا سیستمی به کانون وکلا جهت معرفی مکان دفتر.
- بازرسی محل: در برخی موارد، نمایندگان کانون از محل بازدید می کنند تا اطمینان حاصل کنند مکان انتخابی در شأن وکیل است و با شرایط تاسیس دفتر وکالت همخوانی دارد.
- استعلامات: کانون ممکن است استعلاماتی را از شهرداری یا سایر نهادها بگیرد.
- تایید نهایی: پس از تکمیل پرونده، مجوز نصب تابلو و فعالیت در آن آدرس صادر می شود.
- درج در روزنامه رسمی: در برخی موارد تغییر نشانی وکیل باید اطلاع رسانی شود.
برای ثبت یک برند باید توجه داشته باشیم که متقاضی دارای چه ماهیتی می باشد. اگر که متقاضی ثبـت برند شخصـیت حقوقی دارد بایستی مدارک لازم جهت ثبت برند بوسیله اشخاص حقوقی را ارائه نماید. در غیر این صورت ارائه مدارک لازم برای اشخاص حقیقی مورد نیاز می باشد. مدارکی که برای ثبت برند دفتر وکالت نیاز دارید شامل:
مراحل ثبت برند دفتـر وکالت
قوانین ثبت برند در خصوص تمام شرکت ها، موسسات و اشخاص حقوقی یکسان می باشد. شما باید در ابتدا وارد سامانه مربوط به اداره مالکیت معنوی شوید. و سپس باید فرم درخـواست ثبـت برند را تکمـیل نمایید. شما در این مرحله نیاز به ایجاد حـساب کاربری به نام خود دارید. پس از ایجاد حساب کاربری بایستی مدارک لازم را بارگزاری نموده. و سپس اظهار نامه مربوط به تقاضای ثبت برند را تکمیل کرده. پس از تایید نهایی بایستی چند روز یا چند هفته منتظر نتیجه درخواست بمانید.
اگر مدارک و درخواست شما مورد پذیرش واقع شد باید به اداره مالکیت معنوی در تهران مراجعه کنید. و در آن جا نیز مدارک لازم را به صورت حضوری و در قالب یک پرونده به کارشناسان اداره تحویل دهید. هزینه کارشناسی نیز باید پرداخت شود. تا کارشناسان مربوطه مبادرت به مطالعه پرونده نمایند.
اگر هم بعد از تایید نهایی اظهارنامه، درخواست رفع نقص داده شود باید در مدت مقرر نسبت به رفع نقص اقدام نمایید. اما اگر درخواست شما به کل رد شد قطعا باید پس از اطلاع از علت رد و تصحیح شرایط، نسبت به تقاضای مجدد اقدام نمایید.
اگر که کارشناسان اداره مالکیت معـنوی نیز با درخواست شما موافقت نمایند. و لوگوی پیشنهادی را جهت ثبت برند دفتر وکالت مناسب بدانند بایستی موضوع ثبت برند را در روزنامه رسمی کشور منتشر نمایید. اگر اعتراضی به ثبت برند شما وارد نشد. برند مربوطه به نام شما ثبت خواهد شد. و افراد حق سوء استفاده از آن را نخواهند داشت.
چه کسانی شرایط تاسیس دفتـر وکالت ندارند؟
طبق مطالب گفته شده در مورد شرایط تاسیس دفتر وکالت، اشخاصی وجود دارند که شرایط تاسیس دفتر وکالت و یا حتی شرایط کار در دفتر وکالت را ندارند. که در ادامه به ذکر شرایط آن ها خواهیم پرداخت:
- کارمندان دولت و مؤسسات عمومی غیردولتی
- تاجرانی که بر اساس ماده 2 قانون تجارت مشغول به کار هستند.
- وکلا و مشاوران بر اساس ماده 187 و کارشناسان رسمی دادگستری.
- قاضی ها و سردفترهایی که محکوم به انفصال دائم می باشند.
وکیلی که با داوری آشنا نیست، قطعا نمی تواند کمکی در پروندههای حقوقی به شما ارائه دهد. در امور مختلف مانند بیمه، جزایی، مالیات لازم است که به متخصص مربوطه مراجعه نمایید. در نتیجه فرد متخصص در حوزه مربوطه میتواند راه حل درست و بهترین راه را به شما ارائه دهد. بهترین راه در این زمینه با استفاده از معرفی توسط افراد مورد اطمینان می باشد.
محدودیت ها و موانع قانونی در مسیر تاسیس دفتر وکالت
قانون گذار برای حفظ سلامت دستگاه قضایی و شئونات وکالت، محدودیت هایی را اعمال کرده است. همه افراد حتی با داشتن مدرک حقوق، نمی توانند وکیل شوند یا دفتر تاسیس کنند.
چه کسانی شرایط تاسیس دفتر وکالت را ندارند
دانستن موارد منع، از اتلاف وقت و هزینه جلوگیری می کند. در پاسخ به اینکه چه کسانی شرایط تاسیس دفتر وکالت را ندارند، باید به گروه های زیر اشاره کرد:
- قضات و کارمندان دولت: افرادی که در استخدام رسمی یا پیمانی دولت هستند (به جز اعضای هیئت علمی دانشگاه ها) نمی توانند همزمان وکیل باشند.
- محکومین کیفری: افرادی که به موجب حکم دادگاه از حقوق اجتماعی محروم شده اند.
- محرومین توسط کانون: وکلایی که به دلیل تخلفات انتظامی، پروانه آن ها باطل یا معلق شده است.
- تجار و دلالان: کسانی که شغل اصلی آن ها تجارت یا دلالی است، نمی توانند پروانه وکالت داشته باشند زیرا شأن وکالت با تجارت منافات دارد.
- افراد با سوء شهرت: کسانی که به فساد اخلاقی یا مالی مشهور هستند.
ممنوعیت های شغلی مرتبط با شرایط تاسیس دفتر وکالت
علاوه بر اشخاص، برخی فعالیت ها نیز در دفتر وکالت ممنوع است. وکیل نباید در دفتر خود به اموری غیر از وکالت و مشاوره حقوقی بپردازد. برای مثال:
- فروش کالا یا خدمات غیر حقوقی در دفتر وکالت ممنوع است.
- اشتراک فضای دفتر با مشاغلی که با شأن وکالت همخوانی ندارند (مثل املاک یا آرایشگاه) مجاز نیست.
- تبلیغات فریبنده و غیر واقعی بر سر در دفتر یا داخل آن ممنوع است.
تیم حقوقی دکتر علی جاوید همواره بر رعایت اصول حرفه ای و اخلاقی در محیط کار تاکید دارد تا اعتماد موکلین خدشه دار نشود. رعایت این نکات ضامن تداوم فعالیت حرفه ای شماست.
هویت بصری و قوانین نامگذاری دفتر برای شرایط تاسیس دفتر وکالت
در دنیای مدرن امروز، برندینگ برای وکلا نیز اهمیت پیدا کرده است. اما این برندینگ باید در چارچوب قوانین سخت گیرانه کانون وکلا باشد. شما نمی توانید هر نام یا لوگویی را برای دفتر خود انتخاب کنید.
قوانین و شرایط انتخاب نام برای دفتر وکالت
انتخاب نام مناسب اولین قدم در هویت سازی است. شرایط انتخاب نام برای دفتر وکالت شامل موارد زیر است:
- استفاده از نام وکیل: نام دفتر معمولا باید شامل نام و نام خانوادگی خود وکیل باشد.
- پرهیز از نام های مستعار: استفاده از اسامی مستعار یا القاب اغراق آمیز ممنوع است.
- عدم استفاده از عناوین دولتی: نام هایی که شائبه وابستگی به نهادهای دولتی یا قضایی را ایجاد کنند، مجاز نیستند (مثل “دفتر وکالت قوه قضاییه”).
- سادگی و متانت: نام انتخابی باید سنگین و در خور شأن وکالت باشد.
این محدودیت ها برای جلوگیری از گمراهی موکلین و حفظ اعتبار جامعه وکالت وضع شده اند. شرایط انتخاب نام برای دفتر وکالت شاید دست شما را کمی ببندد، اما باعث ایجاد نظم در این صنف می شود.
راهنمای مراحل ثبت برند دفتر وکالت و لوگو
اگر قصد دارید فراتر از یک نام ساده بروید و یک برند یا لوگوی تجاری برای موسسه یا دفتر خود ثبت کنید، باید مراحل ثبت برند دفتر وکالت را طی کنید:
- طراحی لوگو: لوگوی شما نباید کپی برداری باشد و باید نمادهای عدالت (مثل ترازو، کتاب قانون و…) را به شکلی وزین نمایش دهد.
- استعلام نام: در سامانه مالکیت معنوی چک کنید که نام یا لوگوی مشابهی ثبت نشده باشد.
- اظهارنامه ثبت برند: تکمیل اظهارنامه در سایت اداره مالکیت معنوی.
- بررسی کارشناس: کارشناسان اداره ثبت، لوگو و نام را با قوانین تطبیق می دهند.
- آگهی نوبت اول: پس از تایید اولیه، آگهی تقاضای ثبت در روزنامه رسمی چاپ می شود.
- ثبت نهایی: اگر اعتراضی واصل نشد، با پرداخت هزینه حق الثبت، گواهی ثبت برند صادر می شود.
توجه داشته باشید که مراحل ثبت برند دفتر وکالت برای موسسات حقوقی رایج تر است تا دفاتر شخصی، اما وکلای شخصی نیز می توانند برای نام خود اقدام کنند.
ضوابط مکان و لوکیشن در شرایط تاسیس دفتر وکالت
یکی از چالش برانگیزترین بخش های راه اندازی دفتر، پیدا کردن مکان مناسب است. قوانین ایران در این زمینه امتیاز ویژه ای برای وکلا قائل شده است که در کمتر شغلی دیده می شود.
قوانین شهرداری درباره موقعیت اداری یا مسکونی دفتر وکالت
طبق قانون شهرداری ها و رویه قضایی دیوان عدالت اداری، وکلا می توانند در کاربری های مسکونی نیز دفتر وکالت تاسیس کنند. این یک استثنای بزرگ بر قوانین کاربری ملک است. اما ضوابط شهرداری برای شرایط تاسیس دفتر وکالت در ملک مسکونی شروطی دارد:
- مالکیت یا اجاره: وکیل می تواند مالک باشد یا مستاجر. در هر دو صورت استفاده مجاز است.
- رضایت همسایگان: هرچند قانون اجازه داده، اما ایجاد مزاحمت برای سایر ساکنین ساختمان (مثل رفت و آمد بیش از حد) می تواند منجر به شکایت و پلمپ دفتر شود.
- تابلو: نصب تابلو باید طبق ابعاد و ضوابط زیباسازی شهرداری باشد.
- عوارض: ممکن است شهرداری عوارض کسب و پیشه یا پسماند را با نرخ اداری محاسبه کند، حتی اگر ملک مسکونی باشد.
بنابراین، پیدا کردن یک آپارتمان با موقعیت اداری (که سند مسکونی دارد اما در منطقه ای پر تردد و اداری واقع شده) بهترین گزینه برای کاهش هزینه هاست. استفاده از املاک با سند اداری نیز بلامانع است اما هزینه خرید یا اجاره آن ها بسیار بالاتر است..
جمع بندی نهایی درباره مراحل و شرایط تاسیس دفتر وکالت
تاسیس دفتر وکالت، نقطه عطفی در زندگی حرفه ای یک حقوقدان است. این پروسه از دریافت مدرک تحصیلی و قبولی در آزمون دشوار وکالت آغاز می شود و با طی کردن مراحل اداری، اجاره مکان و نصب تابلو به پایان می رسد. در این مقاله تلاش کردیم تمام زوایای پنهان و آشکار شرایط تاسیس دفتر وکالت را بررسی کنیم. دانستیم که علاوه بر صلاحیت علمی، صلاحیت اخلاقی، عدم سوء پیشینه و رعایت ضوابط شهرداری و کانون وکلا نیز ضروری است.
به یاد داشته باشید که دفتر وکالت، صرفا یک محیط کار نیست؛ بلکه پناهگاهی برای احقاق حق است. اگر در این مسیر نیاز به راهنمایی بیشتر دارید یا به عنوان یک شهروند به دنبال خدمات حقوقی تخصصی هستید، می توانید از طریق بخش <a href=”https://dralijavid.com/contact-us/”>تماس با ما</a> با دفتر دکتر علی جاوید در ارتباط باشید و از مشاوره های تخصصی بهره مند شوید. موفقیت در این مسیر نیازمند صبر، دانش و دقت در اجرای قوانین است.